THE DANISH GIRL

The Danish Girl, het leven van Lily Elbe

Lily zat al die tijd al in hem verborgen, maar had tot nu toe niet de kans gekregen zich te laten zien. Het was Gerda, Einar’s eigen vrouw, die Lily wakker maakte. Niet wetende wat de consequenties hier van zouden zijn.
The Danish Girl is een prachtige film gebaseerd op het leven van Lily Elbe, voorheen Einar Wagener, en Gerda Wagener die leefde in Kopenhagen in de vroege jaren ’20. Een verhaal over de eerste transgender die bekend is in de geschiedenis.

Krankzinnig

Hoe is het om je van binnen vrouw te voelen terwijl je uiterlijk een mannenlichaam hebt? Om te horen te  krijgen van artsen dat je krankzinnig bent, leidt aan persoonsverwarring, waarschijnlijk homoseksueel bent, of zelfs schizofreen. Daarnaast beschuldigd wordt van waanideeën en pervers gedrag? Zeker in die tijd (jaren twintig begin vorige eeuw) zal het zeker niet gemakkelijk zijn geweest om voor dit soort gevoelens uit te komen.

Spiegelingen

De makers van deze film hebben ontzettend goed hun best gedaan om die tweestrijd, die gespletenheid die Einar waarschijnlijk voelde, gedurende de hele film in beeld te brengen. Misschien dat niet iedere kijker het opvalt maar de film begint al met spiegelingen in het water, een donkere, melancholische sfeer en een obsessie van Einar voor een moeras om dat perfect weer te geven op het doek. Zelf zegt hij tegen zijn vrouw op een goed moment: ‘Ik verdwijn niet in het moeras, het moeras zit in mij.’
De spiegelingen zetten zich voort in ramen, in water en spiegels. Soms is alleen het spiegelbeeld zichtbaar, dan weer de persoon zelf plus reflectie.

Een bijzonder mooi gefilmde scene is als hij in Parijs naar een peepshow gaat en je de reflectie van de danseres in zijn ruit ziet terwijl hijzelf ook zichtbaar is. De kijker wordt meegenomen in haar bewegingen terwijl je in de reflectie Einar ziet die haar bewegingen nadoet. Dan weer gefilmd uit zijn standpunt, dan weer vanuit haar standpunt. De wisseling tussen man-vrouw. Prachtig. En tegelijk heel verdrietig.

En symmetrie

Daarnaast lijkt de regisseur wel een fascinatie te hebben voor symmetrieën. De minimalistische inrichting van hun huis geeft prachtige doorkijkjes en symmetrische beelden. Maar ook een klassieke woonwijk voor die tijd die perfect vanuit het midden van de straat is gefilmd en zo links rechts hetzelfde is. Er lijkt bewust gekozen te zijn voor inrichtingen waarbij de ruimtes in balans zijn. Het zorgt op een bepaalde manier voor rust binnen de hele film maar voor mij gaf het nog een extra dimensie.

Einar wordt Lily

In onze tijd is soms lastig aan kleding of haardracht te zien of iemand man of vrouw is. Begin vorige eeuw was dat duidelijk anders. Zo droegen mannen hun scheiding in het haar rechts en vrouwen links. Daar hebben ze in deze film ook aandacht aan besteedt. Want na de operatie heeft zij de scheiding in het haar ineens links in plaats van zoals Einar had rechts.

Eén van de mooiste scenes vind ik als Lily en Gerda samen in bed liggen. Het waarom wordt niet duidelijk in de film maar tussen hun in hebben ze een vitrage opgehangen zodat ze elkaar nog enkel door een waas kunnen zien. Door deze vitrage heen maken ze contact met hun handen, heel subtiel in beeld gebracht. Een prachtig beeld.
Het feit dat zij op het laatst droomt van haar moeder met haar als baby in haar armen en dan de naam ‘Lily’ noemt is een bevestiging van zijn/haar gevoelens.
Zelfs haar moeder heeft geaccepteerd dat ze Lily is en niet Einar.

Relatie met alleengeboren tweelingen

Je vrouw voelen terwijl je als man bent geboren is geen vreemd gegeven binnen het fenomeen alleengeboren tweelingen. Vooral alleengeboren tweelingen die een tweelinghelft van het andere geslacht hebben gehad kunnen verwarring ervaren binnen in zichzelf.
Over Lily/Einar werd beweerd dat hij/zij interseksueel was met mogelijk het syndroom van Klinefelter als oorzaak (hierbij heeft een man een extra X chromosoom). De oorzaak van dit syndroom is vooralsnog niet bekend maar mij zou het niks verbazen als het te maken heeft met een verdwenen tweelinghelft.

Einar zegt op een goed moment tegen zijn vrouw dat hij niet in het openbaar wil verschijnen als zichzelf. Meer en meer Lily wordt.  En dat als hij droomt het Lily’s dromen zijn. Hij zou zo graag Einar willen doden, hij voelt niks meer bij Einar, maar als hij dat doet dood hij ook Lily mee. Een enorme worsteling en tweestrijd die ik vaker bij cliënten tegenkom. Energetisch lijkt er verwarring te zijn over wie nu wie is.

Chimera

Uit onderzoek is gekomen dat chimera een kenmerk kan zijn bij alleengeboren tweelingen. Is het een bewuste keuze van de makers geweest om te kiezen voor een jack russel wiens vacht op de kop precies in het midden van kleur verandert? (Dit zie je wel eens bij zoogdieren als er sprake is van chimera.)
En is het toeval dat ze in de film Einar/Lily laten zeggen dat hij/zij op zoek gaat naar een antwoord terwijl hij achter een geschilderd paneel staat met twee engeltjes? Ik heb wel eens begrepen dat er in films eigenlijk nooit iets bij toeval wordt gedaan maar altijd alles een reden heeft. Dus waarom die twee engeltjes?

In ieder geval geeft deze film prachtig weer hoe je gevoelens volledig in de war geschopt kunnen worden als het gaat over je geaardheid en tegelijk deze gevoelens niet liegen. Maar wel voor een hoop vragen zorgen! Wie ben ik eigenlijk?!
De film is via Netflix te bekijken.
Mocht je naar aanleiding van deze blog (of de film) vragen hebben, stel die dan gerust via het contactformulier.

©Aranka Reeuwijk

Facebooktwitterlinkedin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *